- వానలు వచ్చాయి.. దోమలు పెరిగాయి.. ఫాగింగ్ మాత్రం కనిపించడంలేదు!
- వీధి వీధినా దోమల మోత.. పట్టించుకునేవారే లేరా?
- నిల్వ నీరు కనిపిస్తున్నా చర్యలు శూన్యం.. పర్యవేక్షణ ఎక్కడ?
- వ్యాధులు విజృంభించిన తర్వాత మేల్కొంటారా?
హైదరాబాద్: వర్షం పడింది. రోడ్ల పక్కన నీరు నిలిచింది. ఖాళీ స్థలాల్లో గుంతలు నిండాయి. నాలాలు, డ్రైనేజీల చుట్టూ మురుగు నీరు పేరుకుంది. రోజుల తరబడి అదే పరిస్థితి.
ఇంతలో దోమలు పెరిగిపోయాయి.
సాయంత్రం అయితే ఇళ్లలోకి దండయాత్ర. రాత్రయితే దోమల మోత. పిల్లలు, వృద్ధులు, కుటుంబాలతో బయట కూర్చోవాలన్నా ఇబ్బందే.
అయినా ఫాగింగ్ వాహనం కనిపించడంలేదని, తమ ప్రాంతాల్లో దోమల నియంత్రణ చర్యలు సక్రమంగా జరగడం లేదని పలువురు నగరవాసులు ఆవేదన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.
అధికారులకు సమాచారం ఇచ్చినా స్పందన లేదని కొందరు ఆరోపిస్తున్నారు.
మరి ప్రశ్న ఏమిటంటే..
దోమలు కనిపిస్తున్నాయి.. నిల్వ నీరు కనిపిస్తోంది.. ప్రజల ఇబ్బందులు కనిపిస్తున్నాయి.. అధికారులకు మాత్రం ఇవేవీ కనిపించడంలేదా?
ఫాగింగ్ ఎక్కడ?
వర్షాకాలం ప్రారంభమైతే దోమల నియంత్రణకు ముందస్తు చర్యలు చేపట్టాలి. దోమలు పెరిగే ప్రాంతాలను గుర్తించాలి. నిల్వ నీటిని తొలగించాలి. లార్వా నియంత్రణ చర్యలు చేపట్టాలి. అవసరమైన ప్రాంతాల్లో ఫాగింగ్ చేయాలి.
కానీ నగరంలోని కొన్ని ప్రాంతాల్లో పరిస్థితి ఇందుకు భిన్నంగా ఉందని స్థానికులు చెబుతున్నారు.
“మా వీధిలో ఫాగింగ్ ఎప్పుడు చేశారో గుర్తులేదు”
“దోమల సమస్య గురించి పలుమార్లు చెప్పినా ఎవరూ పట్టించుకోవడం లేదు”
“వర్షం తర్వాత నీరు నిలిచింది.. దోమలు పెరిగాయి.. కానీ అధికారులు రావడం లేదు”
అంటూ ప్రజలు ఆవేదన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.
ఇవి ఒక్కో ఇంటి సమస్యలు కావు.
ప్రజారోగ్యానికి సంబంధించిన ప్రశ్నలు.
దోమలు పెరిగాకే ఫాగింగ్ చేయాలా?
దోమల సంఖ్య పెరిగిన తర్వాత స్పందించడం కంటే ముందుగానే నివారణ చర్యలు చేపట్టడం సమర్థవంతమైన పద్ధతి.
వర్షం పడిన తర్వాత ఎక్కడ నీరు నిలుస్తుందో అధికారులకు తెలియదా?
ఏ ప్రాంతాల్లో గతంలో దోమల సమస్య ఎక్కువగా ఉందో రికార్డులు లేవా?
ఏ కాలనీల్లో డ్రైనేజీ సమస్యలు ఉన్నాయో గుర్తించలేరా?
ఖాళీ స్థలాల్లో నీరు నిలుస్తున్న విషయం కనిపించదా?
నిర్మాణ ప్రాంతాల్లో నీటి నిల్వలను పరిశీలించే వ్యవస్థ లేదా?
ప్రతి ఏడాది వర్షాకాలం వస్తుందని తెలిసినా.. దోమల నియంత్రణకు ముందస్తు ప్రణాళిక ఎందుకు కనిపించడం లేదు?
‘ఎవరు చూస్తున్నారు?’
ఇప్పుడు నగరవాసులను వేధిస్తున్న మరో ప్రశ్న ఇదే.
ఒక ప్రాంతంలో దోమలు పెరిగితే దాన్ని గుర్తించేది ఎవరు?
నిల్వ నీటిని పరిశీలించేది ఎవరు?
లార్వా నియంత్రణ చర్యలు చేపట్టేది ఎవరు?
ఫాగింగ్ షెడ్యూల్ రూపొందించేది ఎవరు?
చర్యలు చేపట్టారా లేదా అని పర్యవేక్షించేది ఎవరు?
ఒక అధికారి మరో అధికారిని చూపిస్తే.. చివరికి ప్రజలు ఎవరిని ఆశ్రయించాలి?
ప్రజలకు స్పష్టమైన సమాధానం కావాలి.
ఫాగింగ్ లెక్కల్లో ఉందా.. క్షేత్రస్థాయిలో ఉందా?
అధికారికంగా ఫాగింగ్ జరుగుతోందని రికార్డుల్లో ఉండొచ్చు.
కానీ ప్రజలు అడుగుతున్నది ఒక్కటే..
“మా ప్రాంతంలో ఎప్పుడు ఫాగింగ్ చేశారు?”
ఫాగింగ్ చేసిన తేదీ ఏమిటి?
ఏ వీధుల్లో చేశారు?
ఎన్ని వాహనాలు పనిచేస్తున్నాయి?
ఎన్ని ప్రాంతాలను కవర్ చేశారు?
మళ్లీ ఎప్పుడు చేయనున్నారు?
ఇలాంటి వివరాలు ప్రజలకు అందుబాటులో ఉంటే అధికారుల చర్యలపై నమ్మకం పెరుగుతుంది.
లేకపోతే కాగితాలపై చర్యలు.. క్షేత్రస్థాయిలో దోమల దండయాత్ర అనే విమర్శలు తప్పవు.
నిల్వ నీరు కనిపిస్తున్నా.. చర్యలేవీ?
దోమల పెరుగుదలకు నిల్వ నీరు ప్రధాన కారణాల్లో ఒకటి.
అయితే నగరంలోని కొన్ని ప్రాంతాల్లో వర్షం తర్వాత రోజుల తరబడి నీరు నిలిచిపోతున్నట్లు స్థానికులు చెబుతున్నారు.
ఖాళీ స్థలాలు, పాత టైర్లు, ప్లాస్టిక్ డబ్బాలు, నిర్మాణ ప్రాంతాలు, డ్రైనేజీ పక్కన ఉన్న గుంతలు.. ఇలా ఎన్నో చోట్ల నీరు నిలుస్తోంది.
ఇక్కడే అధికారుల పర్యవేక్షణ అవసరం.
నీరు నిలిచిన తర్వాత దోమలు పుడతాయని తెలిసినప్పుడు.. ఆ నీటిని తొలగించే చర్యలు ఎందుకు ఆలస్యం అవుతున్నాయి?
వ్యాధులు వచ్చిన తర్వాతే మేల్కొంటారా?
ఇది అత్యంత కీలకమైన ప్రశ్న.
దోమల ద్వారా వ్యాపించే వ్యాధులపై ప్రతి వర్షాకాలంలో అవగాహన కార్యక్రమాలు జరుగుతాయి.
ప్రజలకు జాగ్రత్తలు చెబుతారు.
కానీ అవగాహనతోపాటు నివారణ చర్యలు కూడా అంతే బలంగా ఉండాలి.
ప్రజలకు “నీరు నిలవనివ్వకండి” అని చెప్పడం సులభం.
కానీ ప్రజలు తమ ఇంటి బయట ఉన్న డ్రైనేజీ, రోడ్డు గుంత, ఖాళీ స్థలం, నిర్మాణ ప్రదేశంలోని నీటిని ఎలా తొలగించాలి?
అక్కడే అధికారుల పాత్ర మొదలవుతుంది.
వ్యాధి వచ్చిన తర్వాత ఆసుపత్రికి పరుగులు పెట్టించడం కంటే.. వ్యాధి రాకుండా ముందే చర్యలు తీసుకోవడం మేలు కాదా?
ప్రజలపై బాధ్యత నెట్టేయొద్దు!
దోమల నియంత్రణలో ప్రజల పాత్ర తప్పకుండా ఉంది.
ఇంటి చుట్టూ నీరు నిలవకుండా చూసుకోవాలి.
కూలర్లు, పూలకుండీలు, పాత టైర్లు శుభ్రం చేయాలి.
చెత్తను ఎక్కడపడితే అక్కడ వేయకూడదు.
అయితే ప్రజల బాధ్యతతోపాటు ప్రభుత్వ యంత్రాంగం బాధ్యత కూడా ఉంటుంది.
రోడ్డు పక్కన ఉన్న నిల్వ నీరు..
పబ్లిక్ డ్రైనేజీలోని నీరు..
ఖాళీ స్థలంలోని చెత్త..
నిర్మాణ ప్రాంతంలోని నీటి నిల్వలు..
ఇవన్నీ ఒక్కో ఇంటి యజమాని పరిధిలో ఉండవు.
అందుకే మొత్తం భారాన్ని ప్రజలపైకి నెట్టడం సరైన పరిష్కారం కాదు.
ప్రజలు అడుగుతున్న ఐదు ప్రశ్నలు
మా ప్రాంతంలో చివరిసారి ఫాగింగ్ ఎప్పుడు చేశారు?
దోమలు పెరిగే ప్రాంతాలను అధికారులు గుర్తించారా?
నిల్వ నీటిని తొలగించేందుకు ప్రత్యేక బృందాలు పనిచేస్తున్నాయా?
లార్వా నియంత్రణ చర్యలు ఎక్కడెక్కడ జరుగుతున్నాయి?
ఫాగింగ్, పారిశుద్ధ్య చర్యలను పర్యవేక్షించే అధికారి ఎవరు?
ఈ ప్రశ్నలకు అధికారులు స్పష్టమైన సమాధానం ఇవ్వాల్సిన అవసరం ఉంది.
ప్రజారోగ్యంపై ‘వేచి చూద్దాం’ ధోరణి వద్దు!
దోమల సంఖ్య పెరుగుతున్న సమయంలో “చూద్దాం.. పరిస్థితి ఎలా ఉంటుందో” అనే ధోరణి ప్రమాదకరం.
వర్షాకాలం ఎప్పుడు వస్తుందో తెలుసు.
దోమలు ఏ పరిస్థితుల్లో పెరుగుతాయో తెలుసు.
నిల్వ నీరు సమస్యగా మారుతుందని తెలుసు.
ప్రజారోగ్యంపై ప్రభావం ఉండొచ్చని కూడా తెలుసు.
అయినా చర్యలు ఆలస్యం అయితే ప్రశ్నలు రావడం సహజం.
ముందస్తు చర్యలే సమర్థవంతమైన పరిపాలనకు గుర్తు.
కంటికి కనిపించే చర్యలు కావాలి!
ప్రజలకు ఇప్పుడు ప్రకటనలు అవసరం లేదు.
చర్యలు కావాలి.
ఫాగింగ్ వాహనాలు వీధుల్లో కనిపించాలి.
లార్వా నియంత్రణ బృందాలు క్షేత్రస్థాయిలో పనిచేయాలి.
నిల్వ నీటి ప్రాంతాలు గుర్తించాలి.
ఖాళీ స్థలాలను పరిశీలించాలి.
డ్రైనేజీలు శుభ్రం చేయాలి.
అధికారులు పరిస్థితిని స్వయంగా పరిశీలించాలి.
ప్రజలు ఫిర్యాదు చేసిన తర్వాతే స్పందించే విధానం కాకుండా.. సమస్య ఏర్పడకముందే గుర్తించి పరిష్కరించే వ్యవస్థ ఉండాలి.
అధికారులు స్పందించాల్సిందే!
హైదరాబాద్ నగరం కోట్లాది మంది జీవించే మహానగరం.
ఇక్కడ పారిశుద్ధ్యం, ప్రజారోగ్యం వంటి అంశాలను తేలికగా తీసుకునే అవకాశం లేదు.
దోమల సమస్యపై ప్రజల నుంచి ఫిర్యాదులు వస్తున్నప్పుడు సంబంధిత అధికారులు క్షేత్రస్థాయిలో పరిస్థితిని పరిశీలించాలి.
ఏ ప్రాంతాల్లో దోమల బెడద ఎక్కువగా ఉంది?
ఎక్కడ నీరు నిలుస్తోంది?
ఎక్కడ ఫాగింగ్ అవసరం ఉంది?
ఎక్కడ లార్వా నియంత్రణ అవసరం ఉంది?
అన్నది స్పష్టంగా గుర్తించి చర్యలు తీసుకోవాలి.
ఇది దోమల సమస్య మాత్రమే కాదు.. పరిపాలనకు పరీక్ష!
ఒక దోమను పట్టుకోవడం అధికారుల పని కాదు.
దోమలు పెరగడానికి కారణమయ్యే పరిస్థితులను అరికట్టడం అధికారుల బాధ్యత.
ప్రజలు తమ వంతు జాగ్రత్తలు తీసుకోవాలి.
అధికారులు తమ వంతు బాధ్యత నిర్వర్తించాలి.
రెండూ జరిగితేనే నగరంలో దోమల బెడద తగ్గుతుంది.
లేకపోతే ప్రతి వర్షాకాలంలో ఇదే కథ..
వానలు వస్తాయి..
నీరు నిలుస్తుంది..
దోమలు పెరుగుతాయి..
ప్రజలు ఫిర్యాదు చేస్తారు..
అధికారులు స్పందిస్తామని చెబుతారు..
మళ్లీ అదే పరిస్థితి!
ఈ చక్రానికి ఎప్పుడు తెరపడుతుంది?
ఇప్పుడే చర్యలు కావాలి!
ప్రజలు అడుగుతున్నది పెద్దదేమీ కాదు.
ఫాగింగ్ చేయండి.
నిల్వ నీటిని తొలగించండి.
లార్వా నియంత్రించండి.
డ్రైనేజీలు శుభ్రం చేయండి.
దోమలు పెరిగే ప్రాంతాలను గుర్తించండి.
క్షేత్రస్థాయిలో పర్యవేక్షణ పెంచండి.
అన్నింటికంటే ముఖ్యంగా..
“చర్యలు తీసుకున్నాం” అని చెప్పడం కాదు.. ప్రజలకు కనిపించేలా చర్యలు తీసుకోవాలి!
హైదరాబాద్ ప్రజలు అధికారుల నుంచి హామీలు కాదు..
ఫలితాలు కోరుతున్నారు!
